Σας πήρε η κάτω βόλτα; Η γήρανση δείχνει να επιταχύνεται στη μέση ηλικία

Οι πιο δραστικές αλλαγές δείχνουν να έρχονται γύρω στην ηλικία των 50 ετών, αν και η γήρανση είναι ταχύτερη σε κάποια όργανα.

Κείμενο Βαγγέλης Πρατικάκης

Αν έχετε φτάσει μια κάποια ηλικία, ίσως έχετε προσέξει ότι η γήρανση δεν είναι μια ομαλή διαδικασία. Και πράγματι, μια νέα μελέτη που εξέτασε τις μεταβολές χιλιάδων πρωτεϊνών στην πορεία του χρόνου δείχνει να επιβεβαιώνει τις υποψίες.

Η κινεζική δημοσίευση στην έγκριτη επιθεώρηση Cell διαπιστώνει ότι η γήρανση επιταχύνεται γύρω στην ηλικία των 50 ετών, αν και ο ρυθμός των αλλαγών ποικίλει ανά όργανο και ανά ιστό, με τα αγγεία να δείχνουν να γερνούν ταχύτερα.

Οι ερευνητές της Κινεζικής Ακαδημίας Επιστημών αναγνώρισαν επίσης πρωτεΐνες που δείχνουν να επιταχύνουν τη γήρανση, ένα εύρημα που θα μπορούσε δυνητικά να αξιοποιηθεί σε αντιγηραντικές θεραπείες.

Η ομάδα εξέτασε τις πρωτεΐνες σε δείγματα ιστών από 76 άτομα κινεζικής καταγωγής που είχαν πεθάνει από τυχαίους τραυματισμούς στο κεφάλι, ηλικίας 14 έως 68 ετών. Η ανάλυση αναγνώρισε 48 πρωτεΐνες των οποίων τα επίπεδα μεταβάλλονται με την ηλικία, πιο απότομα στην ηλικία των 44 έως 55 ετών.

Ακόμα, τα αποτελέσματα ενισχύουν το εύρημα προηγούμενων ερευνών ότι ορισμένα όργανα γερνούν ταχύτερα από άλλα. Στη νέα μελέτη, οι αλλαγές αρχίζουν από την ηλικία των 30 ετών στην περίπτωση των επινεφριδίων, αδένων που παράγουν μια ποικιλία ορμονών και συμμετέχουν στη ρύθμιση του μεταβολισμού, του ανοσοποιητικού και του αναπαραγωγικού συστήματος, μεταξύ άλλων.

«Αυτό ταιριάζει με την ιδέα ότι ο ορμονικός και μεταβολικός έλεγχος έχουν μεγάλη σημασία» σχολίασε στον δικτυακό τόπο του Nature ο Μάικλ Σνάιντερ του Πανεπιστημίου του Στάνφορντ, ο οποίος δεν συμμετείχε στη μελέτη. «Εκεί είναι που συμβαίνουν κάποιες από τις βαθύτερες αλλαγές καθώς οι άνθρωποι γερνούν».

Πιο δραματικές μεταβολές καταγράφηκαν ωστόσο στη μέση ηλικία, ειδικά στην αορτή, τη μεγαλύτερη αρτηρία του σώματος, η οποία μεταφέρει οξυγονωμένο αίμα από την καρδιά στο υπόλοιπο σώμα.

Μια από τις πρωτεΐνες που παράγεται σε αυξημένα επίπεδα στην αορτή των μεσηλίκων διαπιστώθηκε μάλιστα ότι προκαλεί επιτάχυνση της γήρανσης όταν χορηγείται σε αρουραίους. Οι ερευνητές υποψιάζονται ότι το κυκλοφορικό σύστημα είναι ευαίσθητο σε παράγοντες που απελευθερώνονται στο αίμα και επιταχύνουν τη γήρανση.

Τα ευρήματα έρχονται να προστεθούν σε περυσινή μελέτη του Σνάιντερ στο Nature Aging, η οποία κατέγραφε επιτάχυνση της γήρανσης γύρω στις ηλικίες των 40 και των 60 ετών. Αλλες μελέτες έχουν ανιχνεύσει ένα σημείο καμπής γύρω στην ηλικία των 80 ετών, η οποία δεν εξετάστηκε στην τελευταία έρευνα. Μεταξύ διαφορετικών μελετών υπάρχουν ωστόσο και αποκλίσεις, πιθανώς λόγω διαφορετικής μεθοδολογίας ή διαφοροποιήσεων μεταξύ πληθυσμών.

Πιο σαφής εικόνα αναμένεται να προκύψει από νέες έρευνες που βασίζονται σε χρονοσειρές -παρακολουθούν δηλαδή τους ίδιους ανθρώπους για μεγάλο χρονικό διάστημα-, μια σημαντική βελτίωση σε σχέση με μελέτες που απλά συγκρίνουν τους νέους με τους ηλικιωμένους.