Τα νέα μέτρα της Meta σε Facebook και Instagram μετά τον συμβιβασμό των 16,7 δισ. δολαρίων και η “ρήτρα” για TikTok και YouTube.
Δεν είχε συμπληρωθεί ούτε το ένα τέταρτο της αναμενόμενης διάρκειας της ομοσπονδιακής δίκης, η οποία επρόκειτο να διαρκέσει 19 ημέρες και αφορούσε τις καταγγελίες ότι η Meta δεν προστατεύει επαρκώς τους ανήλικους χρήστες της, όταν ο τεχνολογικός κολοσσός συμφώνησε να προχωρήσει σε συμβιβασμό.
Η εταιρεία συμφώνησε να καταβάλει έως και 16,7 δισ. δολάρια σε 51 πολιτείες και επικράτειες των ΗΠΑ, ενώ παράλληλα δεσμεύτηκε να προχωρήσει σε ουσιαστικές αλλαγές στον τρόπο με τον οποίο οι έφηβοι χρησιμοποιούν τις πλατφόρμες της.
Τυπικά, όπως αναφέρει το BBC, η δίκη αφορούσε την προστασία της ιδιωτικότητας των παιδιών στο διαδίκτυο. Η υπόθεση βασίστηκε σε έναν αμερικανικό νόμο, τον Children’s Online Privacy Protection Act (COPPA), ο οποίος θεσπίστηκε πριν από σχεδόν 30 χρόνια, πολύ πριν από την εμφάνιση των σημερινών μεγάλων πλατφορμών κοινωνικής δικτύωσης.
Στο επίκεντρο βρέθηκε η συλλογή και χρήση από τη Meta δεδομένων παιδιών κάτω των 13 ετών, σε βάθος αρκετών ετών.
Στην πραγματικότητα, όμως, επρόκειτο για μια συντονισμένη επίθεση στην αξιοπιστία της εταιρείας σε ό,τι αφορά την ασφάλεια των παιδιών στο διαδίκτυο.
Η Meta, όπως και άλλες πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης, βρίσκεται πλέον στο στόχαστρο διεθνώς, καθώς το 2026 εξελίσσεται σε χρονιά απολογισμού για ολόκληρο τον κλάδο – ίσως ακόμη και σε μια περίοδο κατά την οποία οι ατελείωτες ώρες του λεγόμενου doomscrolling αρχίζουν να αποτελούν παρελθόν.
Σκληρή μάχη για τη Meta
Η Meta έδωσε επί μήνες και μέσα από πολλαπλές δικαστικές διαδικασίες μια σκληρή μάχη, με μεγάλο οικονομικό κόστος, προκειμένου να υπερασπιστεί τη δέσμευσή της για την προστασία των παιδιών στις πλατφόρμες της.
Η δίκη διήρκεσε μόλις πέντε ημέρες και ολοκληρώθηκε προτού καταθέσει στο δικαστήριο ο διευθύνων σύμβουλος της εταιρείας, Μαρκ Ζούκερμπεργκ.
Για τη Meta, ωστόσο, η διαδικασία ήταν ιδιαίτερα δύσκολη.
Ο Άρτουρο Μπέχαρ, πρώην εργαζόμενος στο Instagram που έγινε πληροφοριοδότης, υποστήριξε ότι είχε προειδοποιήσει στο παρελθόν τη διοίκηση πως παιδιά αντιμετώπιζαν επιβλαβές περιεχόμενο στην πλατφόρμα, χωρίς όμως να ληφθούν μέτρα.
Ένα ακόμη στέλεχος δήλωσε ότι δεν θυμόταν να είχε γράψει σε παρουσίαση πως, σε ορισμένες περιπτώσεις, η Meta επέλεγε να πληρώνει πρόστιμα για παραβιάσεις κανονισμών αντί να προχωρά στις απαιτούμενες αλλαγές.
Εσωτερικά έγγραφα, παράλληλα, έδειχναν ότι η εταιρεία γνώριζε πως τα εργαλεία ασφαλείας που απαιτούσαν ενεργοποίηση από τον χρήστη είχαν χαμηλή χρήση. Παρ’ όλα αυτά, συνέχισε να λανσάρει λειτουργίες που δεν ήταν ενεργοποιημένες από προεπιλογή.
Έως και 1,4 τρισ. δολάρια τα θεωρητικά πρόστιμα
Πριν από την ολοκλήρωση της δίκης είχε επικρατήσει έντονη φημολογία ότι, σε περίπτωση ήττας της Meta, τα πρόστιμα θα μπορούσαν να ανέλθουν σε εκατοντάδες δισεκατομμύρια δολάρια.
Στο χειρότερο θεωρητικό σενάριο, αν επιβαλλόταν το μέγιστο πρόστιμο για κάθε παιδί που χρησιμοποιούσε μία από τις πλατφόρμες για περισσότερα από 30 λεπτά την ημέρα, σε χρονικό ορίζοντα 12 ετών, το ποσό θα μπορούσε να φτάσει τα 1,4 τρισ. δολάρια – περίπου όσο και η συνολική χρηματιστηριακή αξία της εταιρείας.
Προφανώς, ένα τέτοιο σενάριο δεν ήταν ρεαλιστικό. Ωστόσο, ακόμη και μια πιο πιθανή εκτίμηση θα μπορούσε να οδηγήσει σε πρόστιμα εκατοντάδων δισεκατομμυρίων.
Σε σύγκριση με αυτά τα ποσά, τα 18 δισ. δολάρια σε βάθος δεκαετίας είναι σημαντικά μικρότερα.
Η Meta, πάντως, δεν παραδέχεται ότι έχει διαπράξει οποιαδήποτε παράβαση.
Η επιλογή του διακανονισμού μπορεί να ερμηνευτεί ως προσπάθεια προστασίας του βασικού επιχειρηματικού της μοντέλου. Τα κοινωνικά δίκτυα εξακολουθούν να αποτελούν την κύρια πηγή εσόδων της εταιρείας.
Τα δισεκατομμύρια χρηστών του Instagram και του Facebook προσφέρουν στη Meta έναν τεράστιο όγκο δεδομένων, ενώ τα δεδομένα των ενηλίκων χρηστών μπορούν να αξιοποιηθούν για την πώληση διαφημίσεων.
Μπορεί η Meta να υποστηρίζει ότι έχει πλέον στρέψει το ενδιαφέρον της στην τεχνητή νοημοσύνη, όμως εξακολουθεί να χρειάζεται τα τεράστια έσοδα που παράγουν οι πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης.
Τι αλλάζει σε Instagram και Facebook
Στο πλαίσιο του διακανονισμού, η Meta συμφώνησε να προχωρήσει σε μια σειρά αλλαγών στον τρόπο λειτουργίας του Instagram και του Facebook για τους νεότερους χρήστες.
Ορισμένοι ειδικοί θεωρούν ότι τα μέτρα αυτά έρχονται καθυστερημένα.
Μεταξύ των νέων δικλίδων ασφαλείας προβλέπεται όριο δύο ωρών ημερήσιας χρήσης και στις δύο πλατφόρμες, το οποίο θα αποτελεί προεπιλεγμένη ρύθμιση για τους ανήλικους χρήστες που έχουν αναγνωριστεί ως έφηβοι. Τα προσωπικά μηνύματα, ωστόσο, δεν θα υπολογίζονται στον ημερήσιο χρόνο χρήσης.
Οι ειδοποιήσεις θα απενεργοποιούνται από τα μεσάνυχτα έως τις 06:00, αλλά και τις σχολικές ημέρες από τις 08:00 έως τις 15:00.
Παράλληλα, τα likes σε αναρτήσεις και περιεχόμενο θα αποκρύπτονται πλήρως από τους εφήβους ενώ θα λαμβάνουν υπενθυμίσεις κάθε 15 λεπτά συνεχούς χρήσης της οθόνης, καθώς και επιπλέον ειδοποιήσεις όταν συμπληρώνουν 60 και 90 λεπτά χρήσης.
Οι περισσότερες από αυτές τις λειτουργίες αναμένεται να ενεργοποιηθούν ως προεπιλογή ή να είναι διαθέσιμες ως επιλογή για τους εφήβους μέσα στους επόμενους έξι μήνες.
Ωστόσο, η προσπάθεια της Meta να εντοπίζει με μεγαλύτερη ακρίβεια ποιοι χρήστες είναι παιδιά θα χρειαστεί έως και έναν χρόνο για να εφαρμοστεί πλήρως.
Περισσότερος έλεγχος από τους γονείς
Όπως αναφέρει το Wired, οι γονείς θα αποκτήσουν επίσης μεγαλύτερο έλεγχο στον τρόπο με τον οποίο τα παιδιά τους χρησιμοποιούν το Instagram και το Facebook.
Θα μπορούν, μεταξύ άλλων, να επιλέγουν ως προεπιλεγμένη ρύθμιση μια χρονολογική ροή αναρτήσεων, αντί για τη ροή που διαμορφώνεται από τον αλγόριθμο, ενώ θα μπορούν επίσης να απενεργοποιούν την αυτόματη αναπαραγωγή περιεχομένου.
Παράλληλα, θα απενεργοποιήσει για τους ανήλικους τα φίλτρα που αφορούν αισθητικές επεμβάσεις και ακραίο μακιγιάζ.
Η “ρήτρα” για TikTok και YouTube
Το ποσό των 16,7 δισ. δολαρίων συνοδεύεται, ωστόσο, από μια σημαντική προϋπόθεση.
Περίπου 12,7 δισ. δολάρια είναι εγγυημένα και θα καταβληθούν σε βάθος 10 ετών, μέσω ετήσιων δόσεων. Το υπόλοιπο ποσό εξαρτάται από το εάν και άλλες μεγάλες πλατφόρμες —συγκεκριμένα το Snapchat, το TikTok και το YouTube— εφαρμόσουν αντίστοιχα μέτρα προστασίας.
Η Meta αναφέρει ότι μεταξύ των αλλαγών που θα πρέπει να υιοθετήσουν περιλαμβάνονται ημερήσιο όριο χρήσης μίας ώρας, αντίστοιχη λειτουργία νυχτερινού αποκλεισμού και αποτελεσματικότερος έλεγχος της ηλικίας των χρηστών.
Εάν εφαρμοστούν αυτά τα μέτρα, το ημερήσιο όριο χρήσης της Meta θα μειωθεί και αυτό από τις δύο ώρες στη μία.
TikTok και YouTube θα πρέπει επίσης να καταβάλουν από κοινού ποσό αντίστοιχο με το υπόλοιπο που θα οφείλει η Meta εφόσον ενεργοποιηθεί η συγκεκριμένη πρόβλεψη.
ΠΗΓΗ: ΠΑΤΡΙΣ
