Η οικονομική κρίση από καύσωνες και πυρκαγιές στη Γηραιά Ηπειροn Οι εκκλήσεις της νότιας Ευρώπης για προστασία από την ΕΕ.
Η κλιματική αλλαγή και ιδιαίτερα οι ξηρασίες, οι πολύ υψηλές θερμοκρασίες και οι μεγάλες πυρκαγιές που καταγράφονται με όλο και μεγαλύτερη συχνότητα στην Ευρώπη, δεν προκαλούν μόνο μεγάλες απώλειες σε ανθρώπινες ζωές και σημαντικές υλικές ζημιές. Βάζουν επίσης νάρκη σε έναν από τους σημαντικότερους κλάδους οικονομικής δραστηριότητας για τις περισσότερες από τις χώρες της Γηραιάς Ηπείρου, τον τουρισμό. Επειτα από τους φορείς και τις κυβερνήσεις, το καμπανάκι το χτυπούν τώρα οι ευρωβουλευτές, οι οποίοι κάνουν λόγο για οικονομική κρίση από καύσωνες και πυρκαγιές που μπορούν να επιφέρουν ακόμη και κρίση για τις περιοχές εκείνες της ηπείρου που εξαρτώνται από τον τουρισμό.
Υστερα από ένα καταστροφικό καλοκαίρι με μεγάλες φωτιές σε Ελλάδα, Ισπανία, Ιταλία, Γαλλία, Βέλγιο και Κροατία, τώρα ευρωβουλευτές ζητούν να αναληφθεί άμεσα δράση από την Ευρωπαϊκή Ενωση ώστε να προστατευθούν χώρες, ιδιαίτερα στη νότια Ευρώπη, που εξαρτώνται για τα έσοδά τους από τουρίστες και τις δαπάνες τους, αναφέρει το «Politico».
Επιστήμονες προειδοποιούν ότι οι πυρκαγιές θα μπορούσαν να κάψουν επιπλέον 39% από εκτάσεις της Ευρώπης, ακόμη και με βάση το καλύτερο δυνατό σενάριο. Επίσης, το Κοινό Κέντρο Ερευνών της ΕΕ (JRC) προειδοποιεί ότι η κλιματική αλλαγή θα κάνει λιγότερους τουρίστες να επισκέπτονται τον ηλιόλουστο νότο. Τα στοιχεία του JRC είναι αποκαλυπτικά. Οι νότιες παράκτιες περιοχές της Ευρώπης αναμένεται να χάσουν τουρίστες κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού, ιδιαίτερα σε σενάρια αύξησης των μέσων θερμοκρασιών κατά 3°C και 4°C.
Οι τουρίστες αυτοί αναμένεται να κατευθυνθούν προς παράκτιες περιοχές της βόρειας Ευρώπης, σύμφωνα με μελέτη του JRC από το 2023. Λόγω των υψηλότερων θερμοκρασιών σε ολόκληρη την ήπειρο, το τουριστικό ενδιαφέρον αναμένεται ότι θα μειωθεί τον Ιούλιο και θα αυξηθεί τον Απρίλιο.
Υπάρχει ένα σαφές μοτίβο βορρά-νότου, με αύξηση της τουριστικής ζήτησης στην κεντρική και βόρεια Ευρώπη και χαμηλότερη ζήτηση στον νότο σε περίπτωση που υλοποιηθεί το πιο αρνητικό σενάριο για αύξηση των μέσων θερμοκρασιών κατά 3 με 4 βαθμούς Κελσίου, προειδοποιούσε το 2023 το JRC. Τώρα το πιο αρνητικό αυτό σενάριο φαίνεται να υλοποιείται όπως φαίνεται και από τις πολύ ψηλές μέσες θερμοκρασίες που κατέγραψαν πολλές ευρωπαϊκές χώρες αυτό το καλοκαίρι.
Το ευρωπαϊκό debate
Ως η ήπειρος με τους περισσότερους επισκέπτες στον κόσμο, με το 51% όλων των διεθνών αφίξεων – 743 εκατομμύρια τουρίστες το 2019 –, η Ευρώπη βασίζεται σε μεγάλο βαθμό στον τουρισμό ως σημαντική οικονομική κινητήρια δύναμη. Από εκεί παράγεται άμεσα το 5% του ΑΕΠ της ΕΕ, σημειώνεται στην έκθεση. Εάν υπολογιστεί και η έμμεση συνεισφορά του τουρισμού, τότε από εκεί προέρχεται συνολικά το 10% του ΑΕΠ της ΕΕ. Καθώς οι θερμοκρασίες αυξάνονται και τα καιρικά φαινόμενα γίνονται πιο απρόβλεπτα, απαιτείται δράση για την επίτευξη της βιωσιμότητας του τουρισμού προειδοποιούσε από το 2023 το Κοινό Κέντρο Ερευνών της ΕΕ.
Η κεντροδεξιά ευρωβουλευτής και πρώην υπουργός Τουρισμού της Κροατίας, Νικολίνα Μπρνατς, προέβλεψε στο «Politico» ότι τα κύματα καύσωνα θα σημάνουν «λιγότερο τουρισμό κατά την παραδοσιακή καλοκαιρινή περίοδο αιχμής» και ότι οι προορισμοί «θα πρέπει να σχεδιάσουν διαφορετική κατανομή της τουριστικής προσφοράς καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους, εστιάζοντας στα τέλη της άνοιξης και στις αρχές του φθινοπώρου». Η Μπρνατς δήλωσε επίσης ότι η πρόληψη των πυρκαγιών και οι αντιδράσεις της ΕΕ στην καταπολέμηση των πυρκαγιών αποκτούν ολοένα και μεγαλύτερη σημασία και θα πρέπει να κατοχυρωθούν στην Ευρωπαϊκή Στρατηγική για τον Βιώσιμο Τουρισμό, που αναμένεται να παρουσιαστεί αργότερα φέτος.
Εκπρόσωπος της Κομισιόν εξέφρασε την εκτίμηση ότι η επερχόμενη της ΕΕ στρατηγική για τον τουρισμό «θα αντιμετωπίσει ζητήματα βιωσιμότητας με την ευρύτερη έννοια: οικονομικά, περιβαλλοντικά και κοινωνικά», αναφέρει το «Politico». Επίσης, θεωρεί ότι μέχρι στιγμής, ο τουρισμός έχει αντέξει όλη την Ευρώπη, με τους προορισμούς και τις επιχειρήσεις τους να προετοιμάζονται περισσότερο, καλύτερα και νωρίτερα, όπως σημείωσε. Επιπλέον, πολλοί προορισμοί της νότιας Ευρώπης είναι καλά εξοπλισμένοι για να αντιμετωπίσουν τα κύματα καύσωνα, προσέθεσε.
Δεν είναι μόνο ο καιρός που αποτελεί απειλή. Ο καθηγητής Δημήτρης Βαγιάνος, της London School of Economics, σημειώνει ότι ο υπερτουρισμός αποτελεί τη βασική πρόκληση, με τους προορισμούς «να μην μπορούν να διαχειριστούν τις συνεχώς αυξανόμενες τουριστικές ροές, προκαλώντας επιδείνωση της ποιότητας του προϊόντος τους». Οι ταξιδιώτες μπορεί επίσης να χρειαστεί να αναζητήσουν νέους προορισμούς διακοπών λόγω τοπικών αντιδράσεων που δημιουργούνται από το κόστος ζωής, τις κακές υποδομές και την έλλειψη νερού η οποία επιδεινώνεται από την κλιματική αλλαγή.
