Με μια δέσμη παρεμβάσεων συνολικού ύψους περίπου 500 εκατ. ευρώ, η κυβέρνηση επιχειρεί να αξιοποιήσει το δημοσιονομικό περιθώριο που δημιουργήθηκε από την υπεραπόδοση της οικονομίας, ανακοινώνοντας μέτρα που αφορούν την κατανάλωση, τη στέγαση, την οικογένεια, τον πρωτογενή τομέα και τη διαχείριση του ιδιωτικού χρέους.
Το πλαίσιο των ανακοινώσεων παρουσίασε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, ο οποίος, επικαλούμενος τα οριστικά δημοσιονομικά στοιχεία για το 2025, υποστήριξε ότι η πορεία της οικονομίας επιτρέπει στοχευμένες κινήσεις ανακούφισης χωρίς, όπως ανέφερε, να διαταράσσεται η δημοσιονομική ισορροπία. Όπως σημείωσε, το πλεόνασμα που καταγράφηκε είναι μεγαλύτερο από το αναμενόμενο και συνδέεται με τη συγκράτηση δαπανών, την ανάπτυξη, τα αυξημένα έσοδα, τη μείωση φόρων και την πτώση του δημόσιου χρέους.
Σύμφωνα με τον κυβερνητικό σχεδιασμό, το λεγόμενο «μέρισμα» κατευθύνεται κυρίως σε οικογένειες με παιδιά, ενοικιαστές, συνταξιούχους, αγρότες και πολίτες ή επιχειρήσεις με ληξιπρόθεσμες οφειλές. Η κυβέρνηση υποστηρίζει ότι το σύνολο των παρεμβάσεων αφορά 1,87 εκατ. συνταξιούχους και άτομα με αναπηρία, περισσότερους από 1 εκατ. ενοικιαστές, 3,3 εκατ. γονείς και παιδιά, 1,3 εκατ. μικροοφειλέτες, 284.000 επιχειρήσεις και ελεύθερους επαγγελματίες, 250.000 αγρότες, καθώς και όλους τους κατόχους οχημάτων diesel.
Στο πεδίο της ενέργειας, παρατείνεται και για τον Μάιο η επιδότηση στο diesel με ενίσχυση 20 λεπτών, μέτρο που κοστολογείται στα 55 εκατ. ευρώ. Παράλληλα, έως και τον Αύγουστο παραμένει σε ισχύ η επιδότηση 15% στα λιπάσματα, με πρόσθετο κόστος 23 εκατ. ευρώ και δικαιούχους περίπου 250.000 αγρότες.
Στον τομέα της στέγασης, αυξάνονται τα εισοδηματικά όρια για την επιστροφή ενοικίου. Για τους άγαμους χωρίς τέκνα το όριο ανεβαίνει από 20.000 σε 25.000 ευρώ. Για τα ζευγάρια, το όριο διαμορφώνεται από 28.000 σε 35.000 ευρώ, με προσαύξηση 5.000 ευρώ ανά τέκνο αντί 4.000 που ίσχυε μέχρι σήμερα. Για τις μονογονεϊκές οικογένειες, το όριο αυξάνεται από 31.000 σε 39.000 ευρώ, με την ίδια προσαύξηση των 5.000 ευρώ ανά παιδί μετά το πρώτο. Η παρέμβαση αυτή εκτιμάται ότι θα εντάξει επιπλέον 70.000 δικαιούχους, ανεβάζοντας το σύνολο των ωφελούμενων ενοικιαστών πάνω από το 1 εκατομμύριο.
Επιπλέον, προβλέπεται έκτακτη οικονομική ενίσχυση 150 ευρώ για κάθε παιδί, η οποία θα καταβληθεί στα τέλη Ιουνίου χωρίς αίτηση. Το μέτρο αφορά περίπου 975.000 οικογένειες, δηλαδή 3.314.224 μέλη επιλέξιμων νοικοκυριών, με συνολικό δημοσιονομικό κόστος 240.101.273 ευρώ. Ανάλογα με τη σύνθεση του νοικοκυριού, το ποσό αυξάνεται κλιμακωτά, φτάνοντας τα 300 ευρώ για δύο παιδιά, τα 450 για τρία, τα 600 για τέσσερα, τα 750 για πέντε και από 900 ευρώ και άνω για έξι ή περισσότερα τέκνα.
Παρέμβαση προβλέπεται και για τους συνταξιούχους, καθώς η ετήσια ενίσχυση του Νοεμβρίου αυξάνεται από 250 σε 300 ευρώ καθαρά. Παράλληλα, διευρύνονται τόσο τα εισοδηματικά όσο και τα περιουσιακά κριτήρια. Για άγαμους συνταξιούχους το οικογενειακό εισόδημα ανεβαίνει από 14.000 σε 25.000 ευρώ, ενώ για έγγαμους από 26.000 σε 35.000 ευρώ. Ως προς τα όρια ακίνητης περιουσίας, για τους άγαμους αυξάνονται από 200.000 σε 300.000 ευρώ και για τους έγγαμους από 300.000 σε 400.000 ευρώ. Το μέτρο καλύπτει συνταξιούχους, ανασφάλιστους υπερήλικες και άτομα με αναπηρία.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στο ιδιωτικό χρέος, με τρεις βασικές παρεμβάσεις. Πρώτον, δίνεται δυνατότητα άρσης κατάσχεσης τραπεζικού λογαριασμού, εφόσον έχει αποπληρωθεί το 25% της βασικής οφειλής και έχουν τακτοποιηθεί οι λοιπές υποχρεώσεις προς τη φορολογική διοίκηση. Δεύτερον, επεκτείνεται το πεδίο του εξωδικαστικού μηχανισμού ώστε να μπορούν να ενταχθούν και χρέη από 5.000 έως 10.000 ευρώ, ρύθμιση που εκτιμάται ότι αφορά περίπου 300.000 ενδιαφερόμενους. Τρίτον, οφειλές που κατέστησαν ληξιπρόθεσμες έως και τον Δεκέμβριο του 2023 μπορούν πλέον να ενταχθούν σε ρύθμιση 72 δόσεων, με την προϋπόθεση ότι τυχόν νεότερες οφειλές έχουν εξοφληθεί ή ρυθμιστεί.
Σύμφωνα με τα κυβερνητικά στοιχεία, οι παρεμβάσεις αυτές αφορούν συνολικά 1,3 εκατ. φυσικά πρόσωπα και 284.000 νομικά πρόσωπα, με οφειλές που φτάνουν τα 95,3 δισ. ευρώ.
Ο πρωθυπουργός, στη δήλωσή του, αναγνώρισε ότι το αυξημένο κόστος ζωής εξακολουθεί να επιβαρύνει τα νοικοκυριά, αναφέροντας χαρακτηριστικά το κόστος στο σούπερ μάρκετ, τα έξοδα των παιδιών, τα ακριβότερα καύσιμα και τη φροντίδα των ηλικιωμένων. Υποστήριξε, ωστόσο, ότι η κυβέρνηση προχωρά στις μέγιστες δυνατές παρεμβάσεις χωρίς να τίθεται σε κίνδυνο η δημοσιονομική σταθερότητα, κάνοντας λόγο για «μέρισμα προόδου» που επιστρέφει στην κοινωνία.
Με βάση τα ίδια στοιχεία, τα νέα μέτρα καλύπτουν πλέον το 85% των συνταξιούχων άνω των 65 ετών, το 86% των ενοικιαστών και το 80% των οικογενειών με προστατευόμενα τέκνα.
