Ένας ήρεμος γάμος, μια κανονικότητα που μοιάζει ακλόνητη και ένα απρόσμενο τηλεφώνημα αρκούν για να καταρρεύσουν όλα. Το Strangers φωτίζει όσα επιλέγουμε να μη βλέπουμε μέσα στον γάμο — μέχρι να είναι αργά.
Τα τελευταία χρόνια, όποιος απολαμβάνει μια καλή ιστορία γύρω από έναν κακό σύζυγο δεν μπορεί να παραπονιέται για έλλειψη επιλογών. Η τηλεόραση έχει γεμίσει με άντρες που αποδεικνύονται σταθερά και σχεδόν ανακουφιστικά προβλέψιμοι στην τοξικότητά τους. Ο γάμος, αντί για καταφύγιο ασφάλειας και οικειότητας, μετατρέπεται συχνά στο πεδίο όπου αυτές οι σκοτεινές πλευρές αποκαλύπτονται.
Στο Big Little Lies ο σύζυγος είναι βίαιος, στο The Undoing δολοφόνος, ενώ στο The White Lotus —ανάλογα με τη σεζόν— οι άντρες κινούνται ανάμεσα στην απάτη, την απληστία και την απιστία. Στο Bad Sisters τέσσερις γυναίκες προσπαθούν να σώσουν την αδελφή τους όχι από έναν, αλλά από δύο ψυχοπαθείς συζύγους, ενώ στο πρόσφατο μίνι σίριαλ All Her Fault οι άντρες παρουσιάζονται είτε ως χειριστικοί και δόλιοι είτε ως εγωιστές και ανίκανοι.
Ίσως το #MeToo να έχει βρει πλέον μόνιμη θέση στα δωμάτια των συγγραφέων. Όποια κι αν είναι η αιτία, αυτές οι αφηγήσεις μοιάζουν να φωτίζουν κυρίως το «για χειρότερα» του γνωστού «για καλύτερα και για χειρότερα».
Τα θαύματα της φύσης, 1953 — Ρενέ Μαγκρίτ
Από τη μυθοπλασία στο βίωμα
Σε αυτή τη συνθήκη έρχεται να προστεθεί το Strangers (Ξένοι), ένα απομνημόνευμα που λειτουργεί ταυτόχρονα ως προσωπικό θρίλερ, χρονικό απώλειας και αυστηρή προειδοποίηση. Η Μπελ Μπέρντεν ξεκινά την αφήγησή της τον Μάρτιο του 2020.
Η Νέα Υόρκη βρίσκεται σε lockdown και εκείνη έχει μεταφερθεί στο εξοχικό τους στο Martha’s Vineyard μαζί με τον σύζυγό της, Τζέιμς, και δύο από τα παιδιά τους. Η καθημερινότητα κυλά ήρεμα, με σπιτικό φαγητό και κοκτέιλ στο τέλος της ημέρας — μια εικόνα σχεδόν αυτάρεσκης κανονικότητας.
Το τηλεφώνημα που αλλάζει τα πάντα
Η ρουτίνα διαλύεται απότομα ένα βράδυ, όταν η Μπέρντεν ακούει ένα φωνητικό μήνυμα από άγνωστο αριθμό. «Λυπάμαι που σας το λέω», της λέει ένας άντρας, «αλλά ο σύζυγός σας έχει σχέση με τη γυναίκα μου».
Αρχικά ο Τζέιμς δείχνει μετανιωμένος και διαβεβαιώνει ότι η σχέση έχει τελειώσει και ότι «δεν σήμαινε τίποτα».
Το επόμενο πρωί, όμως, η στάση του αλλάζει δραματικά. Ψυχρός και αμετακίνητος, δηλώνει ότι δεν τον ενδιαφέρουν ούτε τα σπίτια τους στη Νέα Υόρκη και στο Martha’s Vineyard ούτε η επιμέλεια των παιδιών. Θέλει μόνο διαζύγιο.
Για την Μπέρντεν, που δεν είχε αντιληφθεί καμία σοβαρή ρωγμή στον γάμο τους, η αποκάλυψη είναι συντριπτική.
Not to Be Reproduced, 1937 — Ρενέ Μαγκρίτ
Όταν το διαζύγιο γίνεται υπόθεση εξουσίας
Σύμφωνα με το Economist, περίπου το 40% των πρώτων γάμων στις ΗΠΑ καταλήγουν σε διαζύγιο, όμως εδώ η σύγκρουση είναι ιδιαίτερα περίπλοκη, καθώς διακυβεύονται σημαντικά περιουσιακά στοιχεία.
Ένα μέρος της γοητείας του Strangers βρίσκεται και στις ματιές που προσφέρει σε έναν εξαιρετικά προνομιούχο κόσμο.
Ο πατέρας της συγγραφέα ήταν Βάντερμπιλτ, ενώ η γιαγιά της, η θρυλική Μπέιμπ Πέιλι, είχε χαρακτηριστεί από τον Τρούμαν Καπότε «η ομορφότερη γυναίκα του 20ού αιώνα».
Η οικονομική τύφλωση μέσα στον γάμο
Η Μπέρντεν είχε χρηματοδοτήσει τα οικογενειακά σπίτια μέσω καταπιστευμάτων, όμως είχε βάλει και το όνομα του συζύγου της στα συμβόλαια ως ένδειξη ένωσης.
Όταν εκείνος αρχίζει να αναζητά το προγαμιαίο τους συμβόλαιο, τα προειδοποιητικά σημάδια γίνονται σαφή.
Στο τέλος, η ίδια κρατά τα σπίτια στη Νέα Υόρκη και στο Martha’s Vineyard, μαζί και την ιδιωτική παραλία.
Παρά τον πλούτο και την κοινωνική της θέση, η εμπειρία της δεν απέχει πολύ από εκείνη πολλών γυναικών που έχουν μάθει να «μην κοιτούν» και να «μην ρωτούν» για τα οικονομικά του γάμου τους.
Η ανθρώπινη κατάσταση, 1933 — Ρενέ Μαγκρίτ
Καριέρα, μητρότητα και αόρατες θυσίες
Μετά τη γέννηση των παιδιών, η Μπέρντεν εγκατέλειψε την καριέρα της για να στηρίξει τη δική του επαγγελματική πορεία ως διαχειριστή hedge fund.
Μετά τον χωρισμό, φίλοι υπαινίσσονται ότι ίσως αυτό έπαιξε ρόλο στην απομάκρυνσή του — γιατί, όπως λέγεται, «οι γυναίκες γίνονται λιγότερο ενδιαφέρουσες όταν δεν εργάζονται».
Η ίδια δεν αποφεύγει αυτή τη σκληρή διαπίστωση, αλλά την καταγράφει ψύχραιμα.
«Σπάσε τον κύκλο»
Η Μπέρντεν γράφει χωρίς πικρία και χωρίς διάθεση εκδίκησης. Γνωρίζει ότι η προδοσία επαναλαμβάνεται στην οικογενειακή της ιστορία — το έζησαν και η μητέρα και η γιαγιά της.
Εκείνη, όμως, αρνείται να προσποιηθεί ότι όλα είναι καλά.
«Να είσαι γενναία. Να το διεκδικείς. Να το λες. Να σπας τον κύκλο», σημειώνει.
Οι Εραστές Ι, 1928 — Ρενέ Μαγκρίτ
