Μνημόνιο Συνεργασίας υπεγράφη τη Δευτέρα μεταξύ του υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας και του Ελληνικού Δικτύου Ανθεκτικών Πόλεων. Το Μνημόνιο υπέγραψαν ο υπουργός Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, Γιάννης Κεφαλογιάννης, ο πρόεδρος του Δ.Σ. του Ελληνικού Δικτύου Ανθεκτικών Πόλεων και δήμαρχος Ελληνικού-Αργυρούπολης, Γιάννης Κωνσταντάτος, καθώς και 150 δήμαρχοι ή εκπρόσωποί τους – μέλη του Δικτύου – από όλη την Ελλάδα.
Η υπογραφή του μνημονίου σηματοδοτεί την έναρξη μίας πιο στενής συνεργασίας με στόχο την ενίσχυση του ρόλου της Τοπικής Αυτοδιοίκησης στους τομείς της πρόληψης, της ανθεκτικότητας και της Πολιτικής Προστασίας στο πλαίσιο εφαρμογής του νομοσχεδίου «Ενεργή Μάχη» που ψηφίστηκε πρόσφατα από τη Βουλή. Κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης παρουσιάστηκαν οι βασικές μεταρρυθμίσεις που εισάγει ο νέος νόμος, ενώ μέλη του διοικητικού συμβουλίου του Δικτύου παρουσίασαν και τα αποτελέσματα πρόσφατης έρευνας για τη χαρτογράφηση της υφιστάμενης κατάστασης στον τομέα της πολιτικής προστασίας των δήμων-μελών του.
Στην ομιλία του, ο υπουργός Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, Γιάννης Κεφαλογιάννης, ανέδειξε τη σημασία του μνημονίου ως ενός θεσμικού βήματος με ουσιαστικό περιεχόμενο, επισημαίνοντας ότι η συνεργασία μεταξύ κεντρικής διοίκησης και Τοπικής Αυτοδιοίκησης δεν μπορεί πλέον να εξαντλείται σε ένα γραμμικό μοντέλο μεταφοράς οδηγιών από το κέντρο προς την περιφέρεια. Όπως τόνισε, σε συνθήκες κλιματικής κρίσης, η εμπειρία, η γνώση και η ιδιαιτερότητα κάθε τόπου πρέπει να ενσωματώνονται στον σχεδιασμό, ώστε η Πολιτική Προστασία να αποκτήσει συνέχεια, δομή και αποτέλεσμα.
Ο κ. Κεφαλογιάννης υπογράμμισε ακόμη ότι η «Ενεργή Μάχη» «δεν προέκυψε ως θεωρητική άσκηση πίσω από κλειστές πόρτες, αλλά μέσα από την εμπειρία των ανθρώπων της πρώτης γραμμής» με στόχο τη μετάβαση, όπως είπε, από τον κατακερματισμό στη διαλειτουργικότητα, από τον αυτοσχεδιασμό στη διαδικασία και από την αντίδραση στην πρόληψη και τη διαρκή ετοιμότητα.
Στο ίδιο πλαίσιο, αναφέρθηκε στις τρεις βασικές προκλήσεις της επόμενης περιόδου: την ενίσχυση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης με προσωπικό, τη χρηματοδοτική στήριξη των δήμων μέσα από το πρόγραμμα «ΑΙΓΙΣ» και, κυρίως, την εφαρμογή του νέου θεσμικού πλαισίου στην πράξη.
«Δεν θα έλεγα ότι σήμερα είναι μια ιστορική ημέρα. Στη δική μου οπτική, είναι κάτι περισσότερο: είναι μια αναγκαία ημέρα. Με το Μνημόνιο συνεργασίας μεταξύ του υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας και του Ελληνικού Δικτύου Ανθεκτικών Πόλεων, κατοχυρώνεται κάτι πολύ πιο ουσιαστικό από μια πρόθεση: μια ήδη δοκιμασμένη συνεργασία στην πράξη. Στόχος μας είναι ένα σύγχρονο, αποτελεσματικό και ενιαίο σύστημα Πολιτικής Προστασίας, με ισχυρούς Δήμους, κοινή επιχειρησιακή γλώσσα, σαφείς ρόλους και αποφάσεις που στηρίζονται στα δεδομένα, όχι στη διαίσθηση. Περνάμε από τον κατακερματισμό στη διαλειτουργικότητα, από τον αυτοσχεδιασμό στη διαδικασία και από την αντίδραση στην πρόληψη.
Το νομοσχέδιο «Ενεργή Μάχη» που ψηφίσαμε πριν λίγο καιρό έρχεται να βάλει τάξη, συνοχή και σαφήνεια σε ένα πεδίο κρίσιμο για την ασφάλεια των πολιτών: την Πολιτική Προστασία. Δεν πρόκειται για μια θεωρητική άσκηση. Είναι μια αναγκαία θεσμική πρωτοβουλία, που γεννήθηκε από την εμπειρία της πρώτης γραμμής και από τη συνεργασία με την Τοπική Αυτοδιοίκηση, εκεί όπου οι αποφάσεις λαμβάνονται με ευθύνη και πίεση», σημείωσε ο κ. Κεφαλογιάννης.
Όπως είπε, η πρώτη μεγάλη πρόκληση είναι η ουσιαστική ενίσχυση των Δήμων με προσωπικό. «Για πρώτη φορά, προβλέπεται η πρόσληψη από το υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας και η διάθεση 350 επιτελικών στελεχών στους Ο.Τ.Α., ώστε να ενισχυθούν ο σχεδιασμός, η πρόληψη και η επιχειρησιακή ετοιμότητα», υπογράμμισε και προσέθεσε ότι η δεύτερη πρόκληση είναι η χρηματοδοτική ενίσχυση των Δήμων. «Το νέο «ΑΙΓΙΣ» δεν μπορεί να είναι ένα πρόγραμμα από το κέντρο προς την περιφέρεια. Πρέπει να αποτυπώνει τις πραγματικές ανάγκες κάθε περιοχής, με στοχευμένη και αναλογική χρηματοδότηση, μέσα σε έναν ενιαίο εθνικό σχεδιασμό», σημείωσε ο υπουργός.
Επιπλέον, όπως ανέφερε, η τρίτη και ίσως πιο άμεση πρόκληση είναι μία: να μη μείνει το νέο θεσμικό πλαίσιο κενό γράμμα. «Οι νόμοι κρίνονται όχι στη Βουλή, αλλά στην εφαρμογή τους. Κρίνονται στο πεδίο. Στην καθημερινότητα. Η «Ενεργή Μάχη» συνεπώς δεν θα δικαιωθεί από τις διατάξεις της. Θα δικαιωθεί από τον τρόπο που θα την υλοποιήσουμε μαζί.», κατέληξε ο κ. Κεφαλογιάννης.
Σε βιντεοσκοπημένο μήνυμά του ο περιφερειάρχης Αττικής Νίκος Χαρδαλιάς, χαιρετίζοντας την υπογραφή του Μνημονίου Συνεργασίας μεταξύ του υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας και του Ελληνικού Δικτύου Ανθεκτικών Πόλεων, τόνισε ότι πρόκειται για μια «ουσιαστική πρωτοβουλία» που αναδεικνύει ότι η ανθεκτικότητα των πόλεων μας δεν είναι θεωρητική έννοια, είναι μια καθημερινή πολιτική επιλογή. «Είναι ο τρόπος με τον οποίο σχεδιάζουμε τις υποδομές μας οργανώνουμε τους μηχανισμούς και κυρίως προετοιμάζουμε τις κοινωνίες μας για τις προκλήσεις εποχής», σημείωσε.
Όπως επισήμανε η συνεργασία του κεντρικού κράτους με την αυτοδιοίκηση είναι απολύτως απαραίτητη για την αντιμετώπιση των σύνθετων κρίσεων της εποχής μας. «Η κλιματική κρίση τα ακραία καιρικά φαινόμενα οι φυσικές καταστροφές αλλά και οι σύγχρονες υβριδικές απειλές απαιτούν σχέδιο, συντονισμό και κοινή δράση.
Τα τελευταία χρόνια η χώρα μας έχει κάνει σημαντικότατα βήματα στον τομέα της πολιτικής προστασίας . Από το 2019 και μετά οικοδομείται σταδιακά ένα πιο σύγχρονο και πιο αποτελεσματικό πλαίσιο διαχείρισης κρίσεων με έμφαση στην πρόληψη, τον καλύτερο συντονισμό των εμπλεκόμενων φορέων και την επιχειρησιακή ετοιμότητα.
Η αποτελεσματική αντιμετώπιση μεγάλων κρίσεων της περιόδου αυτής ανέδειξαν με τον πιο καθαρό τρόπο ότι η πολιτική προστασία δεν μπορεί να λειτουργεί αποσπασματικά. Χρειάζεται θεσμική συνέχεια διαρκή εγρήγορση και συνεργασία όλων των επιπέδων διοίκησης. Έχοντας υπηρετήσει την πολιτική προστασία σε μια ιδιαίτερη κρίσιμη περίοδο επιτρέψτε μου να γνωρίζω από πρώτο χέρι πόσο δύσκολη αλλά και πόσο απαραίτητη είναι αυτή η προσπάθεια. Η διαχείριση κρίσεων απαιτεί επιχειρησιακή ετοιμότητα, γρήγορες αποφάσεις αλλά και συνεχή ενημέρωση των πολιτών.
Είναι μια φιλοσοφία που υπηρετώ εδώ και πολλά χρόνια από την εποχή που ακόμα είχα την τιμή να βρίσκομαι στο τιμόνι του ΣΠΑΥ», ανέφερε χαρακτηριστικά ο κ. Χαρδαλιάς και προσέθεσε ότι στην περιφέρεια της Αττικής συνεχίζουν με την ίδια ακριβώς λογική. «Η Αττική δεν είναι απλώς μια διοικητική περιφέρεια, είναι η πρωτεύουσα περιφέρειας της χώρας, ο πυρήνας της οικονομικής, κοινωνικής και διοικητικής ζωής της Ελλάδας.
Εδώ συγκεντρώνονται, κρίσιμες υποδομές, στρατηγικοί, οικονομικοί κόμβοι και σχεδόν ο μισός πληθυσμός της χώρας, κι αυτό σημαίνει ότι οι ανάγκες προστασίας, πρόληψης και επιχειρησιακής ετοιμότητας είναι ακόμα μεγαλύτερες. Η ανθεκτικότητα της Αττικής μας είναι λοιπόν ένα εθνικό ζήτημα και γι’ αυτό επενδύουμε συστηματικά σε έργα θωράκισης και σε ένα ολοκληρωμένο σχεδιασμό πολιτικής προστασίας που εφαρμόζεται για πρώτη φορά», υπογράμμισε.
Στο πλαίσιο αυτό όπως είπε, η Περιφέρεια Αττικής προχωρά μέχρι το τέλος του 28 στην υλοποίηση 55 αντιπλημμυρικών έργων σε ολόκληρο το λεκανοπέδιο ενισχύοντας, όπως σημείωσε, «την ασφάλεια των υποδομών και των τοπικών κοινωνιών μας και στους 66 δήμους μας».
«Παράλληλα επενδύουμε σε σχέδια πρόληψης, σε επιχειρησιακή ετοιμότητα και δράσεις ενημέρωσης των πολιτών. Γιατί γνωρίζουμε καλά ότι η καλύτερη στιγμή να οργανώσεις ένα σύστημα προστασίας είναι πριν από την κρίση και όχι την ώρα που αυτή εκδηλώνεται. Είμαι βέβαιος ότι η συνεργασία που εγκαινιάζεται σήμερα θα συμβάλλει ουσιαστικά σε αυτή την κοινή προσπάθεια για πόλεις πιο ασφαλείς και κοινωνίες πιο προετοιμασμένες και για μια Ελλάδα πιο ανθεκτική απέναντι στις προκλήσεις του μέλλοντος», κατέληξε.
Από την πλευρά του ο πρόεδρος του Δ.Σ. του Ελληνικού Δικτύου Ανθεκτικών Πόλεων και δήμαρχος Ελληνικού-Αργυρούπολης Γιάννης Κωνσταντάτος έκανε λόγο για μία «ιστορική στιγμή για την αυτοδιοίκηση, καθώς, όπως ανέφερε χαρακτηριστικά, «για πρώτη φορά διαμορφώνεται ένα κοινό, θεσμικό και επιχειρησιακό πλαίσιο συνεργασίας με το κράτος, που δεν μένει στη θεωρία αλλά περνά στην πράξη».
«Μέσα σε μόλις δύο χρόνια από την πρώτη του παρουσίαση, το Ελληνικό Δίκτυο Ανθεκτικών Πόλεων αφήνει ήδη ένα ισχυρό και μετρήσιμο αποτύπωμα σε έναν τομέα κρίσιμο για το παρόν και το μέλλον των τοπικών κοινωνιών: τη θωράκιση, την ανθεκτικότητα και την πολιτική προστασία. Σήμερα, με την παρουσία 150 Δημάρχων από κάθε γωνιά της Ελλάδας, στέλνουμε ένα ξεκάθαρο μήνυμα ενότητας, ευθύνης και αποφασιστικότητας. Σήμερα, αποδεικνύεται ότι όσα μας ενώνουν είναι πολύ περισσότερα από αυτά που θέλουμε κατά καιρούς, να βρίσκουμε ως σημεία σύγκρουσης και διαφωνίας. Με το μνημόνιο συνεργασίας, οι πόλεις μας αποκτούν φωνή, ρόλο και εργαλεία για να γίνουν πραγματικά ανθεκτικές και ασφαλείς για τους πολίτες τους», δήλωσε ο κ. Κωνσταντάτος.
Αναφερόμενος στο νομοσχέδιο “Ενεργή Μάχη” ο κ. Κωνσταντάτος είπε πως πρόκειται για «ό,τι πιο σύγχρονο έχει αποτυπωθεί ως νομοσχέδιο στην πολιτική προστασία» ενώ ευχαρίστησε θερμά τον υπουργό Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας Γιάννη Κεφαλογιάννη επισημαίνοντας ότι «η συμβολή του ήταν καθοριστική».
«’Ακουσε, συζήτησε με όλους τους φορείς της αυτοδιοίκησης και στάθηκε στο πλευρό μας και στις διεκδικήσεις μας. Θέλουμε Δήμους οργανωμένους, με σύγχρονα Κέντρα Διαχείρισης Κρίσεων, επικαιροποιημένα σχέδια, εκπαιδευμένο προσωπικό και δημιουργική σχέση με τους πολίτες τους. Θέλουμε συντονισμό και αποτελεσματικότητα σε κάθε κρίση. Αν στην επόμενη δύσκολη στιγμή είμαστε πιο έτοιμοι, πιο συντονισμένοι και πιο αποτελεσματικοί, αν καταφέρουμε να προστατεύσουμε ανθρώπινες ζωές και περιουσίες, τότε θα μπορούμε να πούμε ότι πετύχαμε», κατέληξε.
Για μία πρωτοβουλία που συνιστά «ένα σημαντικό βήμα για την εμβάθυνση της συνεργασίας μεταξύ της Κεντρικής Διοίκησης και της Τοπικής Αυτοδιοίκησης σε ένα πεδίο στρατηγικής σημασίας όπως είναι η πρόληψη, η ετοιμότητα, η ανθεκτικότητα και η διαχείριση του κινδύνου για τις τοπικές κοινωνίες», έκανε λόγο ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ και δήμαρχος Αμπελοκήπων – Μενεμένης, Λάζαρος Κυρίζογλου.
Σε επιστολή του ο κ. Κυρίζογλου επισήμανε ότι η ΚΕΔΕ ως θεσμικός εκπρόσωπος της πρωτοβάθμιας αυτοδιοίκησης στηρίζει ενεργά την υλοποίηση πρωτοβουλιών που αφορούν στην Πολιτική Προστασία και στην αντιμετώπιση των ολοένα αυξανόμενων και σύνθετων προκλήσεων της κλιματικής κρίσης. «Στο πλαίσιο αυτό η ψήφιση του πρόσφατου νόμου Ενεργή Μάχη συνιστά ένα σημαντικό θεσμικό βήμα το οποίο δύναται να συμβάλει ουσιαστικά στον εκσυγχρονισμό του Μηχανισμού Πολιτικής Προστασίας της χώρας.
Ωστόσο όπως έχει επισημανθεί από την ΚΕΔΕ στο πλαίσιο των συλλογικών της οργάνων, των πρόσφατων συνεδρίων και των τεκμηριωμένων θεσμικών της παρεμβάσεων η αποτελεσματική εφαρμογή του νέου πλαισίου προϋποθέτει την εξασφάλιση των αναγκαίων πόρων, την ενίσχυση των διοικητικών και υπηρεσιακών δομών των δήμων, τη σαφή κατανομή αρμοδιοτήτων και την ανάπτυξη μόνιμων μηχανισμών συνεργασίας και υποστήριξης», υπογράμμισε μεταξύ άλλων.
Σημειώνεται ότι στο μνημόνιο συνεργασίας προβλέπεται μεταξύ άλλων:
– η συμμετοχή του Δικτύου σε ομάδες εργασίας και επιτροπές εφαρμογής του νόμου
– η συμβολή στην Εθνική Βάση Δεδομένων Πολιτικής Προστασίας
– η ανάπτυξη τοπικών Κέντρων Διαχείρισης Κινδύνων
– η συνεργασία για τα Τοπικά Σχέδια Πρόληψης
– η εκπαίδευση και επιμόρφωση στελεχών
– η ενίσχυση του εθελοντισμού
– η σύσταση Παρατηρητηρίου Πολιτικής Προστασίας Ο.Τ.Α α’ βαθμού
– η ψηφιοποίηση και μοντελοποίηση μέσω κοινής ψηφιακής πλατφόρμας
– η συμμετοχή σε νομοπαρασκευαστικές δράσεις.https://www.amna.gr/
