Η γυναικοκτονία είναι ένα έγκλημα που προετοιμάζεται σε βάθος χρόνων.
Ακόμα και αν το φονικό χτύπημα γίνει σε μια στιγμή, ακόμα και αν θεωρηθεί εν βρασμώ ψυχής, έχει προηγηθεί η κατάλληλη προετοιμασία στον ψυχισμό του δράστη. Μια δια βίου εκπαίδευση που διδάσκει ότι η γυναίκα ανήκει στον άντρα.
Σχεδόν πάντα υπάρχουν σημάδια που έμειναν αδιάβαστα. Η Ελευθερία Γιακουμάκη που δολοφονήθηκε από τον πρώην σύντροφο της, προσπάθησε να φύγει. Τον χώρισε, εκείνος την ενοχλούσε, επέμενε, γινόταν φορτικός. Είχε προσπαθήσει να αυτοκτονήσει, και τελικά τα κατάφερε αφού όμως πρώτα την δολοφόνησε. Σε άλλες περιπτώσεις, οι ενδείξεις ήταν διαφορετικές.
Κακοποίηση σωματική και λεκτική, συστηματική υποτίμηση και δημιουργία συνθηκών πλήρους οικονομικής και κοινωνικής εξάρτησης. Το μοτίβο εναλλάσσεται, αλλά δύο στοιχεία επαναλαμβάνονται: Η σχέση με τον δράστη (σύζυγος, σύντροφος, πατέρας, γιος) και η τραγική κατάληξη: Όταν η γυναίκα τολμήσει να διεκδικήσει την ελευθερία της, πληρώνει το τίμημα με την ακεραιότητα ή τη ζωή της. Και αυτό είναι που διαχωρίζει τις γυναικοκτονίες από τις ανθρωποκτονίες: Δολοφονούνται εξαιτίας του φύλου τους.
Μέχρι πριν μερικές δεκαετίες αυτό ήταν σχεδόν ανεκτό. Τότε τα λέγαμε «εγκλήματα πάθους» ή «εγκλήματα τιμής», δίνοντας έναν σχεδόν ρομαντικό τόνο σε ένα ειδεχθές έγκλημα. Τώρα τα λέμε «γυναικοκτονίες», σε μια προσπάθεια να τονιστεί η φύση του εγκλήματος, να ευαισθητοποιηθεί η κοινωνία, να αντιμετωπίζονται διαφορετικά τα θύματα της ενδοοικογενειακής βίας, να υπάρχουν δομές προστασίας και μέριμνας.
Θα ήταν ακόμα καλύτερα όμως αν υπήρχε η θεσμική και νομική κατοχύρωση του όρου, αν θεσπιστεί ως ξεχωριστό αδίκημα στον Ποινικό Κώδικα.
Είπαμε στην αρχή ότι η γυναικοκτονία είναι το χρονικό ενός προαναγγελθέντος θανάτου. Όμως είναι τόσο δυνατός, τόσο βαθιά ριζωμένος ο μισογυνισμός και τα στερεότυπα (ακόμα και ανάμεσα σε γυναίκες) που τα θύματα δολοφονούνται ακόμα και μετά τον θάνατο τους.
Η αναζήτηση δικαιολογιών για τα κίνητρα του δράστη, η εστίαση στο θολωμένο μυαλό του, οι λεπτομέρειες για την ζωή και τις πράξεις του θύματος, τα αθώα ερωτήματα «γιατί δεν έφευγε νωρίτερα», οι λεπτομέρειες τι φορούσε την ώρα της δολοφονίας, είναι η δεύτερη, τελειωτική κακοποίηση.
Τα μέσα ενημέρωσης φέρουν την δική τους ευθύνη. Βελτιώσαμε τους τίτλους –δεν βάζουμε πια «την σκότωσε γιατί την αγαπούσε»- αλλά όχι το περιεχόμενο. Σύμφωνα με σχετική έρευνα του Εθνικού Οργανισμού Ερευνών της Αυστραλίας για την Ασφάλεια των Γυναικών, τα περισσότερα ρεπορτάζ είναι υπερβολικά απλοϊκά, ανεπαρκή και επιτείνουν την σύγχυση του κοινού.
Επικεντρώνονται στη μέθοδο της δολοφονίας παρά στην ιστορία της βίας. Μια ιστορία που έχει όνομα. Βασιλική, Κωνσταντίνα, Καρολάιν, Ελένη, Γαρυφαλλιά, Αννίσα, Μαρία, Σταυρούλα, Μόνικα, Δώρα, Νεκταρία, Κυριακή, Νικολέτα, Αννα, Βίκυ, Κατερίνα, Πολυξένη, Θεοδώρα, Χρύσα, Όλγα, Ελευθερία.https://www.eleftherostypos.gr/dimosiografous/despoina-kontaraki
